Drie rolpaarden gereed gekomen

Vóór 't einde van het afgelopen jaar, 2016, is door een paar vrijwilligers nog even een klus geklaard: het laatste van 3 rolpaarden afgeleverd bij de opdrachtgever! Een verzamelaar die liefst anoniem wil blijven, maar dezelfde die het ons mogelijk maakte een expositie te organiseren afgelopen jaar, ten tijde van de Vriendendag, april 2016: "300 jaar geschut". Het is een 17e eeuws rolpaard geworden voor een pronkstuk van een kanon, een bronzen 24 ponder van de gieter Koster te Amsterdam uit 1650. Hieronder een samenvatting van de werkzaamheden aan de 3 paarden en de kanonnen daar op.

Als eerste een 12 ponder van gieter Wegewart uit Kampen uit 1631, gegoten voor de WIC, kamer Middelburg. Rolpaard dus in de 17e eeuwse stijl, vlakke bodem, ijzerbeslag om de assen en op de wielen van iepenhout.

                    

De tweede is een bronzen 5 ponder, een Saker, gegoten door Remigy de Halut uit Mechelen, waarschijnlijk gegoten voor de Spaanse koning in 1554 als veldkanon. Rolpaard is een model, afgeleid van de rolpaarden op de Mary Rose, vlaggeschip van Hendrik VIII. Vlakke, ruime bodem, specifiek ijzerbeslag en iepen wielen met nagelbeslag. De bouw van dit rolpaard was een speciale uitdaging vanwege de volledig afwijkende constructie. Met gegevens en tekeningen van het Mary Rose Museum in de UK, is tot dit ontwerp gekomen.

Eerst de wielen, samengesteld uit twee, met smeednagels, kruislings verbonden lagen van drie verlijmde planken. Langdurig in lijnolie gedrenkt.

                    

 

           

De kenmerkende vorm van de zijkanten, de wangen, en de constructie daarvan, had nogal wat voeten in de aarde, maar het oorspronkelijke idee van de bij de Mary Rose opgedoken rolpaarden, moest behouden blijven.

                    

 

        

De bodem en de assen gaven geen productieprobleem, alleen de afmeting was nogal groot, want het kanon meet bijna 3 meter en de bodem van het paard bijna 2 meter.

                    

Na het samenvoegen van de verschillende delen was dit het resultaat:

        

De laatste is dus de bronzen 24 ponder van de gieter Koster te Amsterdam uit 1650. , op een paard met uitbundig ijzerbeslag, gecopieerd en hergebruikt van het oorspronkelijke paard, dat volledig was doorgezakt. Minstens 10 jaar geleden gebouwd van grenenhout en slecht onderhouden.

                 

Alle paarden zijn nu van vrijwel knoestvrij eikenhout, ter dikte van het kaliber, dus resp. 8, 9 en 12 cm dik. IJzerbeslag is niet geschilderd, maar lijnolie gebrand, en dus zwart. Hier en daar een streek Owatrol tegen de roest. Het hout heeft de kenmerkende oxblood-rode kleur met RAL-nummer 3011.